Volkan Yaşar BERBER
Osmanlı Hanedanımıza ait son dönemde araştırmalar yapılmış olsa da halende şaibeliği devam eden birçok vukuu saklıdır. Zamane Hanedanın beşikteki çocuğuna kadar tüm aile fertleriyle nagihani şekilde sorumsuzca savuşturulmuş olmasındandır. Sonrasında dış-iç şer güçlerin baskılarıyla hanedan üyelerinin dış dünyayla iletişimleri kestirilmiştir. Sürekli gözetim ve denetim altında bırakılmışlardır ki süregelen aile fertlerine de aynı baskı ve denetimler artarak devam etmiş olup son senelere kadar ferahlık gösterilebilmiştir. Birçoğu memleketlerine geri dönmek istemişlerse de baskılardan çekindiklerinden veya zamanın eskittiği örf, adetlere uyum sağlayamaması bilahare maddiyatsızlıklarından dolayı imkan olmamıştır. Yakın tarih olarak lafz edilen son dönem şehzadelerini sahih kaynaklara dayandırılarak 2 bölüm halinde izah etmeye gayret gösterdiğimi beyan etmek isterim.
Padişah Abdülaziz Han Hazretleri, 08,02,1876-04,06,1876 , saltanatı; 26,06,1861-30,05,1876 olup kendilerinin beş nikahlısı olmuştur.” Dürr-i Nev kadınefendi, Edadi kadınefendi, Hayran-ı dil kadınefendi, Neşerek kadınefendi, Gevheri ” kadınefendi’ler olup Hayran-ı Dil kadı efendinin çerkezlidirler, mamafih Gevheri kadınefendi Hopalıdırlar mamafih Padişahın altı kızları mevcuddur, ”Nazime sultan, Esma sultan, Saliha sultan, Emine sultan, Fatma sultan, Münire ” sultanlardır mamafih Şam da Sultan Selim camii yanında ve Kahire’de meftun oldukları bilinmektedirler. Şehzadeleri altı adet olup, ”Yusuf İzeeddin efendi, Mahmud Celaleddin efendi, Mehmed Selim efendi, Abdülmecid efendi, Mehmed Seyfettin efendi, Mehmed Şevket ” efendiler mamafih ŞehzadeYusuf İzzeddin efendi İstanbul’a defn edilerek diğer şehzadeler Medine ve Şam’a defnedilmişlerdir. Torunları ise yedi adet olup, ”Süleyman Saadettin efendi, Mahmd Hüsameddin efendi, Mehmed Nizamüddin efendi, Mehmed Abdülaziz efendi, Mahmud Şevket efendi, Ahmed Tevhid, Mehmed Cemaleddin” efendiler mamafih bilinen çoğu Fransa/Nice beldesinde meftun olduklarıdır. 1857’li yıllarda şehzadelerin çocuk sahibi olmaları ”memnu” yasak idi lakin Abdülaziz Han bu yasağı kaldırmışlardır. Şehzade Yusuf İzzettin efendinin ittihatçilerce öldürüldüğü sahih olup Meşhur tenisçimiz Enes Talay’ın Dürr-i Nev hanımın yeğenidir. Padişah V. Murad Hazretleri, 21,10,1840-29,08,1904 , saltanatı; 30,05,1876-31,08,1876 olup kendilerinin dört nikahlısı olmuştur. ”Elaru Mevhibe baş kadın, Reftarı Dil kadı efendi, Şayan kadınefendi, Meyli Servet ” kadın efendiler olup Padişahın kızları dört adettir, ”Hadice sultan, Fehime sultan, Fatma sultan, Aliye ” sultanlar olup Şehzadeleri üç adet idi, ”Mehmed Selahattin, Süleyman efendi, Seyfettin ” efendilerdir. V. Murad’ı yeniden padişah yapmak isteyenler üç defa kaçırma teşebbüsünde bulunmuşlardır.
Padişah II. Abdülhamid Han Hazretleri, 21,10,1842-10,02,1918, saltanatı; 31,08,1876-27,04,1909 olup kendilerinin onaltı nikahlısı olmuştur, ”Nazikeda kadınefendi, Safinaz Nur kadınefendi, Bedr-i Felek kadınefendi, Dilpesend kadınefendi, Mezide Mesta kadınefendi, Bidar kadınefendi, Emsal-i Nur kadınefendi, Ayşe Dest-i Zer kadınefendi, Saz-kar kadınefendi, Peyveste kadınefendi, Fatma Pesend kadınefendi, Behice Maan kadınefendi, Saliha Naciye kadınefendi, Dürdane kadınefendi, Calibos kadınefendi, Nazlıgar ” kadınefendilerdir ki çoğu Avrupa meftundurlar. Bilahare Saliha Naciye kadınefendi’nin Bartınlı olduğu kaynaklarca sahihdir. Padişahın sekiz kızları olup, ”Ayşe sultan, Ulviye sultan, Refia sultan, Naime sultan, Şadiye sultan, Hadice sultan, Samiye” sultanlardır. Marsiyaya yerleşmiş, yokluklarla ölmüş mezartı bilinmeyen Zekiye sultan halen gaiptir lakin diğer sultanlar Avrupa’da meftundurlar. Padişahın sekiz adet de şehzadeleri mevcud idi, ”M. Selim efendi, M. Abid efendi, M. Burhaneddin efendi, M. Abdülkadir efendi, M. Bedrettin efendi, A. Nureddin efendi, Abdürrahim efendi, Ahmed Nuri ” efendilerdir ki Şehzade Abdürrahim efen 1952 senesinde yokluklarla Paris te intihar etmiş olup diğer şehzadeler Avrupa da ve şam da defn edilmişlerdir. Padişahın torunları yedi adet olup, ”Abdülkerim efendi, Orhan efendi, Burhaneddin efendi, Necib Ertuğrul efendi, Alaaddin efendi, Mehmed Fahrettin efendi, Osman Ertuğrul ” efendilerdir. Abdülkerim efendi 1935 senesinde Newyorkta yokluklarla intihar ettiği bilinmektedir diğer şehzadeler Avrupa da defn olunmuşlardır.
