DOLAR 31,3677 % 0.42
EURO 34,0595 % 0.51
STERLIN 39,7661 % 0.47
FRANG 35,5200 % 0.53
ALTIN 2.100,98 % 2,34
BITCOIN 1.955.692 0.514

MUHAFAZAKÂRLIK

Yayınlanma Tarihi :
MUHAFAZAKÂRLIK

Dr. A.Yılmaz Soyyer

 

8-10 sene kadar önce Muhafazakar Düşünce isimli bir akademik dergi benden yazı istedi. Çok sık yazı yazabilen bir olmadığımdan biraz düşünmek için hemen cevap vermedim. Ertesi gün e-postama tekrar bakmamla dikkatimin bir anda derginin ismiyle yoğunlaşması bir oldu. Muhafazakar Düşünce… Bir an durup kendime sordum; ben muhafazakâr mıyım? Muhafazakar, muhafazakar-milliyetçi, muhafazakar-Kemalist gibi kavramlar zihnimde uçuşmaya başladı. Biraz yoğunlaştığımda muhafazakarlığın benim kavram dünyamda geniş bir yelpaze biçiminde yer bulamadığını gözlemledim. Batılı mânâda muhafazakarlık ki bu garplı bir kavramdır, benim dünyâmda çok da etkin değildir.

Pek çok insan din kavramıyla muhafazakarlığı özdeş olarak ele almaktadırlar. Dilimize Fransızcadan 19. Yüzyılda geçen muhafazakarlık (conservatisme) kullanılmazken de Türkler bin yıldır Müslümandılar, ondan önce Kök Tengri’ye inanmaktaydılar. Hatta bir kısmı Budist ve Hristiyan da olmuşlardı. Meseleye böyle bakınca muhafazakarlığın dini bir vaziyet alış biçiminde sosyolojik bir kavram olduğu dinin bünyesinde yer almadığı açıkça görülecektir. Bu çerçevede dinin bünyesinde yer almış bazı kavram, algı ve anlayışlara dahî îtiraz eden bir ilahiyatçı olduğumdan kendimi muhafazakârdan ziyâde bir devrimci, bir yeniden anlamaya açık insan olarak gördüğüm kesindir. Yalnız devrim ve devrimcilik kavramının üzerinde durmak gereklidir. Klasik Marksizm’de olmamakla beraber eylemci komünizmde “evrimcilik”ten ödünç alınan sürekli evrim benzeri sürekli devrim mefhumu 68 kuşağı denilen devrimci Türk solunun ana düşünce noktalarından biriydi. Nasıl ki evrenin ve insanın oluşumunda sürekli ve kesintisiz bir evrim varsa toplumsal gelişmede de kesintisiz bir devrim vardır ve olmalıdır anlayışı muhafazakarlığın tam karşıtı bir durum ortaya koymaktadır. Bu bağlamda her yeni icad, oluşum, kuruluş vesair durum sürekli devrimin bir gerekliliği olarak reddedilmemelidir. “Reddedilse de bu zaten olacaktır” anlayışı özellikle gençleri çok etkilemişti.

Sürekli devrim taraftarları ilk bakışta haklı görünseler de sürekli evrim denilen gerçekliğin evrende milyar insanda milyonlarla ifade edilecek yıllar boyunca ortaya çıktığı, değişikliklerin milyonlarca yıl zarfında görünür hale geldiği unutulmamalıdır. Hal böyle olunca da insanî bir organın işlevsiz hâle geldiği için kaybolması ya da gerekli olduğundan dolayı gelişmesi milyonlarca sene içerisinde varlık sahasına geçer.

Evrim antroplojisi ve kültürel antropoloji ortak özellikler göstermekle beraber derin ayrılıklar da gösterirler. Burada kast ettiğimiz husus kültürel antropolojinin verileriyle ortaya konulabilecek bir durumdur. Bu da insanın alet yapma, kültür üretme süreciyle doğrudan ilintilidir. Tarımın keşfi, tekerleğin icadı, savaş aletlerinin gelişmesi, barınma mekanlarının gelişmesi son 10 bin senenin son 2-3 bin senesinde hızlı bir ivme kazanmış, en nihâî 150 sene içindeyse korkunç bir farklılaşmaya uğramıştır. İnsanlık tarihinde kerpiç evlerde yaşama en az bir 3-5 bin sene devam etmiştir. Bu dönemlerde değişme, devrim ve muhafazakarlık kavramlarının ortaya çıkması düşünülemez. Aynı biçimde çok tanrılı basit din anlayışlarından derin felsefî alt yapılara sahip İbrahimî dinler geleneğine ulaşan dinlerin yerleşmesi de birkaç bin sene sürmüştür. İşte bu bağlamda muhafazakarlık veya değişimcilik denilen anlayışların gelişmesi ise Ortaçağ İslam-Yahudi ve Hristiyan felsefesinin yapılmaya başlanmasıyla oluşmuştur. Bu dönemlerde devrimcilere verilen isimler sosyolojik değil dinîdir. Bu tür yeniliklerle ortaya çıkanlar, kâfir, mülhid, zındık, rafızî, mutezlî gibi kavramlardan mülhemdir.

Batı’dan devşirdiğimiz kavramların önemli bir kısmı onların kendi gerçekliklerinin mefhumlarıdır. Onların meseleleri çerçevesinde kendileri tarafından üretilmişlerdir. Bizim gerçekliklerimiz 19.yüzyıla kadar çok farklıydı ve muhafazakarlık da bir özeni ve oryantalist bir değerlendirme olarak kullanılmaya başlandı. Muhafazakâr kelimesinin Türkçe tercümesi olan “tutucu” ise biraz hakaret de içeren bir kelimedir. Lâkin mütededeyyin bir kasabalı hanımın kendisinden bahsederken “biz tutucuyuz” dediğine bizzat şahidimdir. Bu onu “biz dindarız” mânâsında kullanmakta ama kendisne “modern kişilerin(!)” dayattığı tutucu kelimesini kullanmaktadır.
Bu minvâl üzere “milliyetçilik” gibi benim mensup bulunduğum çevreye verilen bizlerin de zevkle kabullendiği isimlendirmeye de çok sıcak bakanlardan değilim. Bu hususta millî kelimesini kullanmayı tercih ederim. Fakat doğal çevremde milliyetçilik lafzı artık benimsenip bir mensubiyet tesmiyesi haline geldiği için yanlış saysam da kullanmaktayım. Bunun gibi muhafazakarlık da benimsemediğim, sevmediğim, içime sindiremediğim bir kavramdır. Din konusunda muhafazakar değilim ama Kur’an’a inanan biri olarak kutsal kitabımızı aynen muhafaza edilmesinden de yanayım. Bu da muhafazakarlığın sınırları meselesini önümüze getirmektedir. Bunun gibi, dilde, ailede, kültürde, sanatta değişime açık olduğum çok husus varken muhafaza etmeye çalıştığım konularımın da olduğunun farkındayım.

Son söyleyiş olarak söylemeliyiz ki, Garptan gelen mefhumları kullanırken çok iyi düşünmemiz, içeriğini yeniden oluşturmamız ya da bizdeki karşılığını üretmemizin gerekli olduğunu bilmeliyiz.

YORUM YAP

escort Bağcılar escort Bahçelievler escort Bakırköy escort Bayrampaşa escort Beylikdüzü escort Güngören escort İstiklal escort Kadıköy escort Sultanbeyli escort Üsküdar escort Avsallar escort Mahmutlar escort Oba escort Mecidiyeköy escort Ölüdeniz escort Güllük escort Kültür escort Ataşehir escort Avcılar escort Başakşehir escort Esenler escort Esenyurt escort Fatih escort Gaziosmanpaşa escort Kartal escort Küçükçekmece escort Maltepe escort Pendik escort Sultangazi escort Ümraniye escort Adapazarı escort Yalıkavak escort güvenilir casino siteleri Yalova escort Muğla escort Aydın escort Çanakkale escort Balıkesir escort Tekirdağ escort Manisa escort Trabzon escort Kahramanmaraşescort Kütahya escort Osmaniye escort Sivas escort Tokat escort Çorum escort Yozgat escort Isparta escort Elazığ escort Ordu escort Edirne escort Erzincan escort Zonguldak escort Rize escort Uşak escort Kırşehir escort Erzurum escort Giresun escort Amasya escort Sinop escort Niğde escort Bolu escort Karaman escort Kırıkkale escort Bayburt escort Ardahan escort Gümüşhane escort Artvin escort Çankırı escort Bartın escort Sinop escort Bilecik escort Karabük escort Burdur escort Nevşehir escort Kıbrıs escort Kırklareli escort Kastamonu escort Düzce escort Aksaray escort Adıyaman escort Afyon escort Arnavutköy escort Bebek escort Beşiktaş escort Beykoz escort Beyoğlu escort Büyükçekmece escort Çatalca escort Çekmeköy escort Eyüpsultan escort Kağıthane escort Sancaktepe escort Sarıyer escort Şile escort Silivri escort Şişli escort Taksim escort Zeytinburnu escort Aliağa escort Balçova escort Bayındır escort Bayraklı escort Bergama escort Beydağ escort Bornova escort Buca escort Çeşme escort Çiğli escort Karşıyaka escort Fehiye escort Marmaris escort Gaziemir escort Dikili escort Menderes escort Menemen escort Torbalı escort Atakum escort Çerkezköy escort Yenişehir escort Bodrum escort Toroslar escort Tarsus escort Silifke escort Mezitli escort Erdemli escort Anamur escort Akdeniz escort Melikgazi escort Elbistan escort Lüleburgaz escort İzmit escort İlkadım escort Çorlu escort Battalgazi escort Yeşilyurt escort Milas escort Ceyhan escort Çukurova escort Kozan escort Sarıçam escort Seyhan escort Emirdağ escort Sandıklı escort Merzifon escort Suluova escort Taşova escort Altındağ escort Batıkent escort Çankaya escort Çubuk escort Etimesgut escort Haymana escort Kahramankazan escort Keçiören escort Kızılcahamam escort Mamak escort Polatlı escort Pursaklar escort Sincan escort Ulus escort Yenimahalle escort Aksu escort Alanya escort Belek escort Demre escort Döşemealtı escort Elmalı escort Finike escort Gazipaşa escort Kaş escort Kemer escort Kepez escort Konyaaltı escort Korkuteli escort Kumluca escort Lara escort Manavgat escort Muratpaşa escort Serik escort Side escort Didim escort Efeler escort Nazilli escort Söke escort Altıeylül escort Ayvalık escort Bandırma escort Bigadiç escort Burhaniye escort Dursunbey escort Edremit escort Erdek escort Gömeç escort Gönen escort Havran escort İvrindi escort Karesi escort Kepsut escort Susurluk escort Büyükorhan escort Gemlik escort Görükle escort Gürsu escort Harmancık escort İnegöl escort İznik escort Karacabeyescort Kestel escort Mudanya escort Mustafakemalpaşa escort Nilüfer escort Orhangazi escort Osmangazi escort Yıldırım escort Biga escort Çan escort Gelibolu escort Karahayıt escort Merkezefendi escort Pamukkale escort Keşan escort Aziziye escort Palandöken escort Yakutiye escort Odunpazarı escort Tepebaşı escort Araban escort İslahiye escort Karkamış escort Nizip escort Nurdağı escort Oğuzeli escort Şahinbeyescort Şehitkamil escort Yavuzeli escort Bulancak escort Espiye escort Görele escort Altınözü escort Arsuz escort Antakya escort Defne escort Dörtyol escort Erzin escort Hassa escort İskenderun escort Kırıkhan escort Kumlu escort Payas escort Reyhanlı escort Samandağ escort Eğirdir escort Yalvaç escort Foça escort Karabağlar escort Kemalpaşa escort Kiraz escort Kınık escort Konak escort Narlıdere escort Ödemiş escort Tire escort Urla escort Safranbolu escort Akhisar escort Alaşehir escort Kırkağaç escort Salihli escort Sarıgöl escort Şehzadeler escort Soma escort Turgutlu escort Yunusemre escort Akkışla escort Bünyan escort Develi escort Kocasinan escort Talas escort Yahyalı escort Gazimusağa escort Girne escort İskele escort Lefke escort Lefkoşa escort Başiskele escort Çayırova escort Darıca escort Afşin escort Dulkadiroğlu escort Göksun escort Onikişubat escort Türkoğlu escort Kızıltepe escort Mut escort Dalaman escort Gümbet escort Datça escort Kavaklıdere escort Köyceğiz escort Menteşe escort Turgutreis escort Ula escort Yatağan escort Fatsa escort Altınordu escort Ünye escort Düziçi escort Kadirli escort Ardeşen escort Akyazı escort Arifiye escort Erenler escort Geyve escort Hendek escort Karasu escort Kaynarca escort Sapanca escort Derince escort Dilovası escort Gebze escort Gölcük escort Kandıra escort Karamürsel escort Kartepe escort Körfez escort Akşehir escort Beyşehir escort Bosna escort Ereğli escort Karapınar escort Meram escort Selçuklu escort Gediz escort Simav escort Tavşanlı escort Doğanşehir escort Bafra escort Çarşamba escort Boyabat escort Kapaklı escort Süleymanpaşa escort Erbaa escort Niksar escort Turhal escort Akçaabat escort Of escort Ortahisar escort Yomra escort Armutlu escort Çiftlikköy escort Çınarcık escort Akdağmadeni escort Boğazlıyan escort Sarıyaka escort Sorgun escort Alaplı escort Çaycuma escort Devrek escort Ereğli escort Kilimli escort Kozlu escort