Kenan EROĞLU
Kadim kitabımız Kutadgu Bilig’den alıntılar yapmaya devam ediyoruz.
Bugün kitap piyasasını kaplayan pek çok tercüme kitaplar batı düşüncesine göre şekillenmiş görüşleri ifade etmektedir. Bizim asıl aradığımız ve aramak zorunda olduğumuz pek çok şey yabancı kaynaklarda değil kendi kaynaklarımızda saklıdır.
Kendi kaynaklarından haberdar olmayan insanlar; önlerine sürülen türlü türlü bilgiye itibar ederek gerçeğin sadece ondan ibaret olduğunu sanırlar. Biz Türk milletinin gerçekleri diğer milletlerin gerçeklerine benzemez. Batının filozoflarını ve dünya klasikleri adı altında bize sunulan eserlerden başka bir eser tanımayan aydın sayılanlarımız kendi gerçeğimize dönmelidirler.
O yüzden biz kendi kaynaklarımızda bulunan ve Batı’nın da hayranlıkla bahsettikleri eserlerimizi bir kere daha hatırlamak ve onları gün yüzüne çıkartmak gerekir diye düşünüyorum.
Şimdi her Türk aydınının başucu kitabı olması gerektiğini düşündüğüm Kutadgu Bilig’de “Kumandan ve Savaş Taktikleri” konusuna yakından bakalım.
…
“Her şeyden önce düşmana karşı hile ve tuzak kurmaya başvurulmalıdır. Bu hile ağına düştüğü için utancından düşman yüzünü kızartsın.
İkincisi ihtiyatlılık ve uyanıklıktır, harpte kim ihtiyatlı davranırsa o galip gelir. Harpte kim ihtiyatlı ve uyanık bulunursa hiç şüphesiz düşmanı o felakete uğratır. Eğer düşmanın askeri çok ve seninki daha az ise savaşa acele etme ve ona göre tedbir al. Anlaşmak imkânı varsa onunla anlaş yok ise zırhını giy düşmana sıkı sıkı yapış ve güreş.
Gayret et, düşmanı rahat bırakma, mümkünse, gece baskını yap. Gece karanlığı içinde kuvvetinin az veya çok olduğunun kim farkına varacak. Eğer sen galebe çalmak için imkân bulamazsan elçi göndererek sulh yapmaya çalış. Sözle oyala sulh ol, kendini koru ve savaşa acele etme işte bu kadar. Öyle olmazsa ve düşman anlaşmak istemeyip savaşmak da ısrar ederse işi uzatma askerini topla ve savaş.
Askere mal dağıt, onların kahramanlık duygularını okşa ve her vasıtaya başvur. Ama savaşı uzatırsan düşmanın aklı başına gelir iş uzadıkça kuvvetinin derecesini anlar.
Düşmanlarını mağlup etmiş görmüş geçirmiş tecrübeli bir komutan bak ne der dinle: “Görünmeyen düşmanın şöhreti uzaktan büyük görünür; meydana çıkınca onunla karşılaşanlar nazarında bu şöhret küçülür.
Düşmana yalın hücum et, ağırlığın düşmanın eline geçmesin, işi uzatırsan mağlup oldun demektir, ayağını çevik tut. Askerin bir kısmını pusuya yatır, yaya okçuları harekete geçirerek kendin önden koş. Düşmanın karşısına yaşlı-başlı yiğitler koy; askeri onlar götürsünler. Harpte saç-sakal ağırmış insanlar daha iyi savaşırlar; bunlar harpçidirler ve bu işi çok iyi bilirler.
Genç ve toy yiğitler çok ateşli olurlar, fakat bir yüz çevirdiler mi bu ateşten eser kalmaz. Öne ve arkaya emin kimseleri koy bir kısmını da sağa ve sola yerleştir. Askerler yaklaşıp, erler birbirleri ile harbe tutuşunca herkes kendi karşısındaki ile harp etmeli ve nar’a atmalıdır. İlk önce uzaktan oklar ile vuruşmalı yaklaşınca ve yüz yüze gelince de süngü ile hücum etmelidir. Saflar karışınca kılıç ve balta ile vuruş; dişle, tırnakla saldır, yakasından tut, yapış. Dayan düşmana hiçbir suretle arka verme düşmanı vur veya vuruşarak orada öl.
Dinle düşmanın içine giren cesur bir asker ne der: “Dayan dayanan asker düşmanını ezer. Gelin kızların sevinçli anları zifaf geceleridir; cesur ve kahraman erkeğin iftihar edeceği zamanlar da harp günleridir. Mağrur kahraman seyirterek süratle ordusunu sürer, şahinin kuşlara saldırması gibi, hücum eder ve kanlar döker. Kahraman Yiğit düşmanı görünce, tozu dumana katar; her yere o atılır, başkalarına sıra gelmez. Kahraman Yiğit asker görünce arslan kesilir; seyirtir, ya öldürür veya vuruşarak ölür. Kahraman yiğidin, düşmanı görünce yüzü güler. Düşmanla kapışınca, kızıl kana boyanır. At, koşum ve zırhlar kıpkırmızı olur, kırmızı ateş gibi yanan yanaklar mosmor kesilir.
Düşman at salar senin üzerine yürürse, dayan, arka verme. Kendiliğinden dağılır. Düşman harekete geçerse, sen de ona göre hareket et. Durma, hazır durumda onun her hareketini karşıla. Eğer düşman karşı duramayıp, senden kaçarsa, onu takip et ve esir almaya çalış. Eğer böyle yapmazsan düşmanı mağlup eden kahraman yiğitlerin safı karışırsa, düşman dönüp hücum eder ve galip gelir. Düşman kaçarsa, onu ölçülü takip et, pek uzaklara gitme, eğer düşman geri dönerse, sonra kaçamazsın. Düşman ümitsizliğe düşerse ölümü göze alır, ölümü göze alan kimse çok şiddetle karşı koyar.
Ey oğul; böyle durumlarda kendini iyi koru, kendini koru yahut her şeyi göze al. İnsan ihmalkâr olursa, yürürken ölür, ihmalkâr olmazsa dileğine erer. “
…
Savaş taktikleri konusuna devam edeceğiz.
