Kenan Eroğlu
Bir önceki yazımızda Kutadgu Bilig’de “Kumandan Nasıl Olmalıdır” konusu üzerinde durmuş ve kumandanın bazı vasıfları konusunu bir sonraki yazımızda ele alacağımızı söylemiştik. Şimdi konuya devam edelim ve yanı sıra iyi bir kumandanın savaş taktikleri üzerinde duralım.
..
Kumandan:
“Onun yüreği harpte arslan yüreği gibi ve dövüşürken de bileği kaplan pençesi gibi olmalıdır. Domuz gibi inatçı, kurt gibi kuvvetli, ayı gibi azalı ve yaban sığırı gibi kinci olmalıdır. Aynı zamanda kırmızı tilki gibi hilekâr olmalı, deve aygırı gibi kin ve öç gütmelidir. Kendisini saksağandan daha ihtiyatlı tutmalı, gözünü kaya kuzgunu gibi uzaklara çevrilmelidir. Arslan gibi hamiyeti yüksek tutmalı baykuş gibi geceleri uykusuz geçirmelidir. İnsan bu vasıflar ile harpçi olur. Harpçi olur ve işinin ehli olur. Harpçi her vakit silah taşıyan kimsedir, o düşmanı vurur ve zafer kazanır. Onun tuzu ekmeği ve yemeği bol, atı, elbisesi ve silahı da buna denk olmalıdır. İnsanın adını tuz ekmek yiyecek ve içecek dünyaya yayar, bu hayatın devası yiyecek ve içecektir.
Meşhur bir şahsiyet bu konuda ne der bak dinle: “Adının namlı ve şöhretli olmasını dilersen, başkalarına tuz ekmek yedir yaşamak dilersen yine aynı şeyi yap. İnsanlık yapan, itimat kazanan ve cömert olan insana tuz ekmek hakkı diye, askerler bunun hakkını öderler. Büyüklük dilersen yiyecek ve içecek dağıt. Uzun ömür istersen o da bununla bulunur.
İşinde muvaffak olması ve gidişinin düzenlenmesi için kumandanda şu birkaç vasıf bulunmalıdır:
Söyledikleri doğru olmalı ve sözünü emniyet edilmelidir, büyükler yalancı olursa halkın itimadı kalmaz.
İkincisi cömert olmalı ve ihsanlarda bulunmalıdır. Bir şeyler almayı adet edinen hiç kimse hasisin etrafında toplanmaz.
Üçüncüsü cesur ve göğsü pek olmalıdır korkan kimse düşmanı görünce hastalanarak yatağa düşer.
Dördüncüsü ise hile ve kurnazlık yollarını bilmelidir, çaresini bulan kimseye aslan bile baş eğer. Orduları yarıp gelmek için sebatlı bulunmalı askeri coşturmak için de kesin kararlı olmalıdır.
Ordu kumandan bu faziletlere sahip olursa düşmanını vurur ve onun şöhretini yere serer. Böyle bir kumandan askerin başına geçerse düşmana karşı her vakit muvaffak olur. Ordu kumandanı düşmanla karşılaşınca gece gündüz uyanık bulunmalı ve uykuyu bırakmalıdır.
Harp Taktikleri:
Çok adama lüzum yoktur fakat asker seçme olmalı, asker seçme olduğu için onun silahı da tam olmalıdır. Kalabalık asker ve ordu başsız olur bu başsız asker ve ordu cesaretsiz olur.
Tecrübeli bir harp adamı kıyas etmiş ve 12 binlik ordunun büyük bir kuvvet olduğunu söylemiştir. Ordular mağlup etmiş olan kahraman adam benim için 4000 asker tam bir ordudur demiştir. Kalabalık ordu yayılınca içinden karışır nizama sokulamaz, kötü bir durum hasıl olur.
Şöhretli cesur ve kahraman bir yiğit “Orduda seçme ve iyi silahlı yiğitler lazımdır” demiştir.
Adı dünyaya yayılmış meşhur harp adamı ne der bak dinle: bu sözü dinle ve ona göre hareket et. Çok asker isteme seçme asker iste, askerin seçkin ve tam teçhizatlı olmasını iste. Az sayıda ve muntazam bir ordu çoğa nispetle daha iyidir, çok kimseler çok askerle bozguna uğradılar.
Ordu kumandanı düşmana karşı harekete geçerken, düşmana karşı koyacak esas kuvvetleri etrafında bulundurmalıdır. Öncü ve keşif kollarını seçip ayırmalı ihtiyatlı olmalı göz ve kulağını uzaklara çevirmelidir. Keşif kolu gidip, düşmanın kalabalık öncü kuvvetleri ile karşılaşınca eğer düşmana saldırmak icap ederse, geri dönüp hücum etmelidir.
Askeri tanzim ve tertip ile muhafız alayını teşkil etmeli ve hiç kimse geride kalmamalı veya öne geçmemelidir. Konak yerlerini ve muhafız alayını düzenlemesini iyice bilmeli askerden nöbetçiler tayin etmeli ve bunlar da çok uyanık durmalıdır. Alemdar harekâtı iyice takip etmeli, düşmana hücum edecek askerlerden kimse hariç kalmamalıdır.
Karargâh kurarken çok dikkat etmeli ve Mahfuz bir yer seçmeli. Askeri toplu bir şekilde bulundurarak uzaklaşmasına mâni olmalıdır. Kumandan ihmalkâr olmamalı ve çok uyanık bulunmalıdır o ihmalkâr olursa düşmanın baskınından zarar görür. Öncü kuvveti ile düşmanın yakınlarına sokulmalı otuna ve suyuna iyice dikkat ederek karargâh kurulmalıdır.
Askerini çok iyi gözetmeli ve yürütmeli ve öncü-casus yakalatmamalıdır, askerinin az veya çok olduğundan düşman haberdar olmamalıdır. Daha önce öncü-casus yakalama gayret etmeli ve bu casustan düşmanın durumunu öğrenmeye çalışmalıdır. Sonra işini, alınan malumata göre tanzim etmelidir ya düşmanın boynu kesilir yahut başı ezilir. Böyle hareket etmek ihtiyatlılık ve uyanıklıkla olur hatta kim ihtiyatlı davranırsa o muvaffak olur. Uyanık beyin askeri bak, ejderha kumandasında aslana binmiş kılıç kamçılı orduya benzer. Düşmanı vurmak için şu iki silah kullanılmalıdır, bu iki silah düşmana ölüm getirir.
Not: Konuya devam edeceğiz.