alanya escort manavgat escort fethiye escort kemer escort didim escort çanakkale escort Aydın escort muğla escort tekirdağ escort manisa escort balıkesir escort trabzon escort elazığ escort ordu escort kütahya escort ısparta escort rize escort maraş escort yalova escort giresun escort yozgat escort tokat escort şanlıurfa escort sivas escort batman escort erzurum escort sinop escort kırşehir escort karaman escort kırıkkale escort bolu escort amasya escort niğde escort uşak escort edirne escort çorum escort osmaniye escort zonguldak escort van escort erzincan escort Hatay escort Aydın escort İzmir escort Ankara escort Antalya escort Bursa escort İstanbul escort Kocaeli escort Konya escort Mardin escort Mersin escort Samsun escort Sinop escort Tekirdağ escort Rize escort Amasya escort Balıkesir escort Çanakkale escort Bolu escort Erzincan escort Şırnak escort Adana escort Van escort Yozgat escort Zonguldak escort Afyon escort Adıyaman escort Bilecik escort Aksaray escort Ağrı escort Bitlis escort Siirt escort Denizli escort Burdur escort Diyarbakır escort Edirne escort Düzce escort Erzurum escort Kırklareli escort Gaziantep escort Giresun escort Kilis escort Kars escort Karabük escort Kırıkkale escort Kayseri escort Kırşehir escort Malatya escort Maraş escort Manisa escort Muş escort Muğla escort Kastamonu escort Ordu escort Nevşehir escort Sakarya escort Osmaniye escort Şanlıurfa escort Sivas escort Trabzon escort Tokat escort Ardahan escort Bartın escort Karaman escort Batman escort Bayburt escort Bingöl escort Elazığ escort Gümüşhane escort Hakkari escort Eskişehir escort Isparta escort Yalova escort Uşak escort Iğdır escort
betexper
ÜlkücüMilliyetçiTürkçüTürkeşÜlkü Ocaklarıdövizakpchpmhp
DOLAR
12,6306
EURO
14,2880
ALTIN
729,73
BIST
1.786
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Kuvvetli Sağanak
21°C
İstanbul
21°C
Kuvvetli Sağanak
Salı Yağışlı
15°C
Çarşamba Çok Bulutlu
12°C
Perşembe Parçalı Bulutlu
14°C
Cuma Çok Bulutlu
17°C

TÜRK KÜLTÜRÜNDE NEVRUZ VE ALEVİLERDE HIZIR ORUCU

TÜRK KÜLTÜRÜNDE NEVRUZ VE ALEVİLERDE HIZIR ORUCU

TÜRK KÜLTÜRÜNDE NEVRUZ VE ALEVİLERDE HIZIR ORUCU

Dr. Abdülkadir SEZGİN

 

Türk Kültürü ve Nevruz

20 yüz yılın en önemli kültür tarihçisi, hocam Bahattin Ögel’e göre Türkler toprağa bağlı ve tarımla uğraşmazlardı. Türk Kültürü at ve koyun (keçi de koyun kelimesinin içinde vardır) kültürüdür.

Dikkat edilecek olursa beş yüz koyunu bir çoban + bir at + bir köpekle idare etmek mümkündür. Aynı şekilde at sürülerini de yönetmek mümkündür. Bu sebeple de Türklerde ilave kol kuvvetine ihtiyaç duyulmamıştır.

Türkler, daha az masraflı, daha sakin ve bakımı daha kolay olan eşeği de Anadolu’ya gelince tanımışlar; çobanın yanında atın yerini eşeğin almış olması da burada olmuştur.

İlave kol kuvveti özellikle tarımla; toprağı ekip biçmekle meşgul olan çevrelerde son derece önemlidir. Eski tarım araçlarıyla elli dönümlük bir tarlayı bir aile fertleriyle ekip, biçme imkânı yoktur.

İmece ve kölelik bu ilave kol kuvveti ihtiyacının sonunda ortaya çıkmıştır.

Türklerin kölelikle tanışması da İran ve Anadolu coğrafyasına geldiklerinde karşılaştıkları bir olaydır.

Türkler, yazı “yaylak”) yaylalarda, kışı da “kışlak” dediği ova veya vadilerde; daha sıcak yerlerde geçirirdi. Bu geleneğin Akdeniz ve Çukurova yöresinde hala uygulandığını biliyoruz. Kışlaklarında da Saman yerine kuru ot bulundururlardı.

Kışın bitmesini, ağaçların ve yaylaların yeşillenmesini özler ve hayvanlarının yiyeceklerinin bitecek olmasından da kaygılanırlardı.

Onun için de “nevruz”un “yenigün”ün gelmesini iple çekerlerdi. Şubat ayı geldiğinde, nevruz geliyor, dağlar yeşillenecek, yine yaylalara çıkacağız diye de sevinir ve heyecanlanırlardı.

Günlerin daha çabuk geçmesi için de yaklaşık 40 gün kadar öncesinden nevruzu karşılama törenleri düzenlerlerdi.

Azerbaycan’da hâlâ yaşanmakta ve yaşatılmakta olan dört Çarşamba öncesinden başlayan nevruz şenlikleri bu geleneğin; kültürün en canlı örneğidir. Özellikle “âhir Çarşamba” (nevruzdan önceki son Çarşamba) kutlamaları nevruz törenleri kadar önemlidir.

Azerbaycan’da nevruz 3 gün resmi bayram olarak kutlanmaktadır.

Azerbaycan’da kaldığımız üç yıllık süre içerisinde bunları canlı olarak yaşamış olmaktan da son derece bahtiyarız.

 

Hz. Ali Döneminde Nevruz

Nevruz kelimesi Arapçaya “neyruz” şeklinde geçmiştir. “Kâmus” ve benzeri eserlerde, bir nevruz günü Hz. Ali’ye “hulviyyat” tatlılardan bir tatlı ikram edildiğinden bahsetmektedirler. Bizim Muhammed Ebu Zehra’nın “Mezhepler Tarihi”ne ait eserlerinde görüp okuduğumuz, Zota ve/ya Zevta adını taşıyan, İmam-ı Azam Ebu Hanife’nin büyükbabası (Dedesi) tarafından Kûfe’de Hz. Ali’ye ikram ettiği Sütlü tatlı (sütlaç)tan bahsettikleri anlaşılmaktadır.

Zota, memleketi (Buhara) ve oradaki nevruzu hatırlayarak, şehrin çocuklarına ve gençlerine paralar vererek eğlenmelerini, ateş yakarak üzerinden atlamalarını söylemiş, bir süre onları keyifle seyretmiştir.

Halife Hz. Ali’ye de cam bir kap içinde sütlaç götürerek ikramda bulunmuştur. Hz. Ali, Zota’nın şehirde yaptıklarından haberdar olduğunu ve bunu niçin yaptığını sormuş, o da “bu gün benim memleketimde nevruz bayramıdır, memleket aklıma geldi. Bu bayramı yaşamak istedim. Çocuklar da bilmeden eğlendiler”, cevabını vermiş.

Hz. Ali de tadına baktığı sütlacı sevmiş ve Zota’ya, “- bu bayramda bu tatlı mutlaka olur mu?”, diye sormuş.

– Evet, cevabını alınca da:

-Madem öyle, her gününüz neyruz (nevruz) olsun, demiştir.

(Fars) Sasani devleti, II. Halife Hz. Ömer zamanında (642-644) yıllarında yapılan savaşlarla tamamen fethedilmiş ve İslam halifelerinin tayin ettiği valilerce yönetilmiştir.

İran’ın 9. yüzyıldan başlayarak 1925 yılına kadar Türk hanedanlarınca yönetildiğinde kuşku yoktur.

Bu olay Araplarda nevruzun bilinmediğini gösterdiği gibi, Nevruz’un Farslara ait olmayıp, Türklere ait olduğunu, Farslara da Türklerce getirildiğini gösterdiği kanaatini paylaşıyoruz.

Ayrıca, bu Türk kültürü ve geleneğini, bazı kişiler ve gruplar kasıtlı olarak din ve ideolojik kaynaklara dayandırmak isteseler de bu doğru değildir.

 

Hızır ve Nevruz ilişkisi

            Hızır konusunda Kur’an’da açıkça belirtilmiş her hangi bir kayıt bulunmamaktadır. Hz. Musa’nın, hizmetçisi ile yaptığı bir geziden bahseden Kehf Suresi, 62. Ayette geçen “lifetâhu” kelimesi “genç”, “genç arkadaş” anlamlarına gelmektedir.

65. ayetteki “Bu arada ikisi katımızdan kendisine bir rahmet verdiğimiz ve kendisine ilim öğrettiğimiz kullarımızdan birini buldular” ifadesini yorumlayanlardan bir kısmının bu zatın “Hızır” olduğunu ifade etmektedirler.

Bazı Hadis kitaplarında da “Hızır”la ilgili hadislerden bahsedilmesini, hadisçilerin şüphe ile karşıladığı, bunların sonradan dahil edildiği şeklinde kanaatler serdedilmektedir.

Hızır’ın varlığına dair yorumlarda da, Hızır’ın “nebi” mi, “veli” mi olduğunda anlaşamadıkları görülüyor.

Hızır Nebi, yani peygamber ise, Hz. Musa’dan önce mi yaşadı, aynı devirde mi yaşadı bilinmiyor. Önce yaşamışsa, Hz. Musa ile yapılan geziye ruh olarak mı, ruh ve bedenle mi katıldı?

Yolculuk yaptıkları gemiyi delerek batmasına sebep olması, bir çocuğu öldürmesini nasıl yaptı?

Hz. Musa’nın çağdaşı ise, Hz. Musa’dan daha zeki, becerikli ve kendisine verilmiş üstün bir ilim sahibi ise, niçin adı yok? Görevi ne? Tekrar Hz. Musa ile neden görüşmedi?

Kur’an, Enbiya suresi 34. Ayette  “Senden önce de hiçbir insanı ölümsüz kılmadık, sen ölürsün de onlar baki kalır mı?” diye boşuna mı soruyor?

Peygamberlerin sonuncusu, “Alemlere rahmet olarak gönderilen” vefat etti de nebi mi, veli mi, melek mi olduğu belli olmayan biri var idiyse, o neden ölmemiş olsun?

Yine herkesin bildiği Enbiya suresi 35. Ayet, “her nefis ölümü tadacaktır. Sizi bir imtihan olarak kötülük ve iyilikle deneyeceğiz. Hepiniz de, sonunda bize döndürüleceksiniz” emrine rağmen hâlâ yaşadığına inanılan “Hızır” varsa bile yaşıyor olabilir mi?

Bunun gerçek olup olmaması bir yana, kültürel bir nesne, bir olay olarak kabul etmek ve “boz atlı Hızır” olarak da devam etmenin sakıncası olmadığı kabul edilmelidir.

Olaya kültürel olarak baktığımızda, Arapça bir kelime olan “Hızır” yeşil demektir. Nevruzla birlikte de dağlar, ovalar, kırlar yeniden canlanmakta ve yeşil elbisesi ile düğüne hazırlanmış bir gelin edasıyla; bütün güzelliği ile dünyamızı süslemektedir. Özellikle at ve koyun kültürünü yaşayan Türkler içinse, ot kuruları, daha sonra samanları bitmeye yüz tutan insanların yüzlerinin gülmeye başladığı günlerdi.

İşte bu yeşil, gerçek Hızır’dır.

Nevruz konusunda hatırlanması gereken ve Türk kültür ürünü oluşunun kaynağı olarak, Türklerin Ergenekon’dan çıkışları baharın başlangıcı, dağların yeşillenmeye başladığı, karların eriyerek yolların açıldığı nevruz günü oldu, şeklinde bir inanış veya kabulün varlığıdır.

Bu sebeple de Nevruz, Ergenekon’dan çıkış bayramı veya Ergenekon Bayramı olarak da adlandırılır.

            Selçuklular Osmanlılar ve İranda Nevruz

Konudan bahseden kitaplarda Hicri 465, (Miladi 1072-73) yılında Selçuklularda ekonominin düzgün ve “hikemî ilimler”de (hikmet ve mantığa dayalı ilimler, Matematik, Fizik, Astronomi) alanındaki çalışmaların ilerlediği dönemde, gelişme ve kalkınma sağlanırken bazı yenilirler yapılmıştır.

Özellikle 1074-75 yıllarında astronomi alanında sağlanan gelişmeler sebebiyle güneşin “Hamel burcuna girdiği gün” nevruz olarak kabul edilmiş ve Nevruz günü yeni takvimin başlangıcı olarak uygulanmaya başlamıştır.

Bundan sonra da matematik ve astronomi bilginleri olan Hacı Bektaş veli’nin hemşehrisi, Nişaburlu Ömer Hayyam’la beraber Ebü’l Muzaffer, Meymun-i Vâsıtî ve Muhammed Hazım gibi bilim adamlarından meydana gelen komisyonla araştırmayı genişletip, şemsî tarih belirlediler ve güneşim Hamel burcuna girdiği günü tam olarak tespit ederek “nevruz”u Yılbaşı saydılar.

Nevruz Selçuklularda da kutlanılan bir gündü.

Tarihçiler nevruz’un Osmanlı Padişahı 3. Ahmet zamanında (Tahtta bulunduğu süre:1703-1730)  Büyükelçi olarak Safevi Sarayına (İran) gönderilmiş olan Dürrü Efendi’nin nevruza tanık olması ve saraydaki merasimi özür beyan edip gitmediği olayla anlatmakta iseler de, halkın nevruzu o tarihten önce de yaşadığı ve yaşattığına dair yeteri kadar bilgi bulunuyor.

Osmanlı sarayında da nevruzun kutlandığı, Osmanlı Sultanlarının ödüllendirmek istedikleri kişileri nevruz törenlerinde ödüllendirdiği, bu gününün otomobili yerine olan atlar hediye ettiğine dair yeterli malzemenin olduğu biliniyor.

Osmanlı sarayında yapılan nevruz törenlerinde Sadrazam ve diğer vezirlerin Sultan’a hediye takdimleri de olurdu ki, bu hediyeleşmeye “Nevruziye Pişkesi” adı verilirdi.

Osmanlı’da Nevruz, Selçuklu’dan kalan bir gelenek olarak yılbaşı idi.

Ramazan, bayram, kurban ve mevlid gibi günler için özel şiirler yazıldığı gibi, pek çok Osmanlı dönemi şairlerince de yazılmış pek çok “nevruziye” adlı şiirler buna tanıklık ediyor.

Ayrıca sarayda ve halk arasında nevruz için yapılan özel yemekler olduğu da çoğu tatlılardan oluşan bu yemeklere de nevruziye adı verilirdi.

Kırk baharat katılarak yapılan özel nevruz macunları her derde deva kabul edilirdi. Sarayın hekimbaşı olanlarca yapılan bu tür macun ve tatlılar halka da dağıtılırdı.     Özellikle halk tarafından, buğdayın çillendirilerek pişirilmesinden elde edilen tatlının iç anadoluda 1960- 70 li yıllara kadar devam ettiğini de bildiğimizi kaydedelim.

Sovyetler Birliği’nde nevruz bütün coğrafyada yasaklanmış ve yasak son derece dikkatle ve ısrarla uygulanmıştır. Türk Cumhuriyetlerinin siyasi ve hukuki olarak ayrılması ile birlikte bütün coğrafyada son derece yüksek heyecanlarla kutlanmaya devam edilmektedir.

İran Coğrafyasında ise, özellikle Sasaniler zamanında Şii/ Caferiliğin resmi mezhep olarak kabulü ile nevruza dini bir muhteva yüklenmiş ve Hz. Ali’nin doğum günü olarak kabul edilmiştir. Bu suretle önemli kutlanan günlerden olarak nevruz yaşamaktadır. Bu inanış Bektaşilere de geçmiştir.

 

            Dinler ve İnançlarda Nevruz

          Ülkemizde Bektaşilerin dergâhlarında halen “nevruz Ayini” icra edilmekte, nâdir hale gelmiş olmasına rağmen, “Hz. Ali’nin Mevlidi” olarak yazılmış şiirler mevlid olarak okunmaktadır.

Ortodoks Hıristiyan olan Gagauz / Gökoğuz kilisesinde nevruza denk gelen Pazar günlerinde “ayin” “nevruz ayini olarak yapılmaktadır.

Halk kiliseye gelirken, hanımların tığ ile ördükleri biri beyaz, diğeri kırmızı iki buğday başağında ibaret olan bir takıyı yakalarına takarak kiliseye gelmektedir. Buğday bereketi simgelerken, kırmızı beyaz renklerin de Türk Bayrağını ifade ettiği özellikle vurgulanmaktadır.

Hazara veya Karay olarak anılan Musevi Türklerin Havra’larında da nevruza yakın olan cumartesi günü nevruz ayini yaptıklarını biliyoruz.

Eski Türk Dini veya Kamlık İnancı olarak bilinen inancın yaşamakta olduğu Altaylarda da nevruzun önemli bir gün olarak kutlandığını söylemeye gerek görmüyoruz.

Nevruz, saygı ile anılır; bu sebeple de Türk dünyasında, nevruz, ‘novruz’, yeni gün, yenni gün, ‘Sultan-ı Nevruz’, ‘Nevruz Sultan’ şeklinde ifade edilir..

 

            Alevilerde Hızır Orucu

            Tasavvuf dünyamız içinde yer alan Aleviler de diğer tarikatlarda olduğu gibi, Hızır’ı çok önemser ve onun geçtiği yerlerde bereketlenme olduğunu kabul ederler. Duaların çoğunda Hızır adı kullanılır. “Hızır uğrasın” dan başlanarak “Allah Hızır bereketi versin”e varıncaya kadar pek çok dua kalıbı vardır.

Aşık Edebiyatımızda da Hızır, “Boz Atlı Hızır, Kır Atlı Hızır, Dor Atlı Hızır, hatta Hozatlı Hızır şeklindeki isimlerle de anılır.

Bu sebeplerle de Hızır önemli bir semboldür.

Özellikle de Anadolu’nun uzun süren karla kaplı kış mevsimi için hem insanların yiyecekleri hem de hayvanın samandan başlayarak yiyecekleri depolanır. Kışın uzun sürmemesi için de dua edilir.

Karakış günlerinde yiyeceklerin azalması, depoların boşalmaya başlamasıyla dua ve Hızır’ı çağırmalar başlar.

Şubat ayına gelindiğinde sıkıntı en yüksek noktalara gelmiştir. Bunun için de çeşitli ocak ve köylerde bir iki gün başlangıcı değişse de 13 -16 Şubat gibi günlerde “Hızır Orucu” adı ile üç gün, “Allah rızası için” oruç tutulur.

Bu oruç hürmetine Hızır’ın bulundukları yere geleceği, bereket getireceğine inanılır. Oruç günlerinin sona erdiği gün de konuya, komşuya, fakirlere lokma adı verilen yiyecek ve içecekler dağıtılır. Bu da bir şükür hediyeleşmesidir.

Bir takım bilimsel makale formatında yazılış yazılarda, Kur’an’ın yukarıda bahsedilen Hz. Musa ile ilgili kıssa sebebiyle Hızır’dan bahsedilmesi, dinimizde, kitabımızda Hızır var imajı veren beyanları en azından tartışmalı buluyorum.

Nevruz’un da Hızır’ın da bizim ortaasyadan başlayan kültürümüzle, yani Türk kültürü ile doğrudan bağlı olduğunu özellikle tekrarlamak istiyorum.

Müslüman darda kaldığında, hastalandığında, ihtiyaç hasıl olduğunda başka hiç kimse ve hiçbir aracıya ihtiyaç duymadan doğrudan her türlü güç ve imkanın da yaratıcısı olan Yüce Allah’a yönelir, O’ndan ister, O’na dua eder.

Her vesileyle okuduğumuz Fatiha suresinde “sadece senden yardım ister, sadece sana kulluk ederim” demiyor muyuz?

Kış görmeyen Arabistan yarımadasında nevruzun ne anlamı olabilir?

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

adana escort adapazarı escort adıyaman escort afşin escort afyon escort ağrı escort ahlat escort akçaabat escort akçakale escort akçakoca escort akdeniz escort akhisar escort aksaray escort akşehir escort aksu escort akyazı escort alanya escort alaşehir escort aliağa escort altıeylül escort altınordu escort amasya escort anamur escort ankara escort antakya escort antalya escort araklı escort ardahan escort ardeşen escort arnavutköy escort atakum escort avanos escort avcılar escort aydın escort ayvacık escort ayvalık escort aziziye escort babaeski escort bafra escort bağcılar escort bağlar escort balıkesir escort bandırma escort bartın escort batıkent escort batman escort battalgazi escort bayburt escort belek escort besni escort beylikdüzü escort beyşehir escort biga escort bilecik escort bingöl escort birecik escort bismil escort bitlis escort bodrum escort bolu escort bor escort bornova escort boyabat escort bozüyük escort buca escort bucak escort bulancak escort bulanık escort bünyan escort burdur escort bursa escort çan escort çanakkale escort canik escort çankaya escort çankırı escort çarşamba escort çayeli escort çekmeköy escort çerkeş escort çerkezköy escort çeşme escort ceyhan escort çivril escort çorlu escort çorum escort çubuk escort çukurova escort çumra escort dalaman escort darıca escort datça escort davutlar escort defne escort denizli escort derince escort develi escort didim escort digor escort dinar escort diyadin escort diyarbakır escort doğanşehir escort doğubayazıt escort dörtyol escort dulkadiroğlu escort düzce escort edirne escort edremit escort efeler escort elazığ escort elbistan escort emirdağ escort erbaa escort erdemli escort ereğli escort erenler escort ergani escort ergene escort erzincan escort erzurum escort escort esenler escort eskil escort eskişehir escort espiye escort eyyübiye escort fatih escort fatsa escort fethiye escort finike escort fındıklı escort gaziantep escort gaziemir escort gebze escort gediz escort gelibolu escort gemerek escort gemlik escort gerede escort giresun escort gölbaşı escort gölcük escort görele escort görükle escort göynük escort gümbet escort gümüşhane escort güngören escort güroymak escort gürsu escort hakkari escort haliliye escort hatay escort haymana escort horasan escort iğdır escort ilgaz escort i̇lkadım escort i̇negöl escort i̇skenderun escort isparta escort i̇stanbul escort i̇zmir escort i̇zmit escort i̇znik escort kadirli escort kadıköy escort kağıthane escort kağızman escort kahta escort kaman escort kangal escort kapaklı escort karabük escort karacabey escort karahayıt escort karaköprü escort karaman escort karatay escort karesi escort kars escort karşıyaka escort kartal escort kaş escort kastamonu escort kaynaşlı escort kayseri escort keçiören escort kemer escort kepez escort keşan escort keskin escort kestel escort kilis escort kırıkhan escort kırıkkale escort kırkağaç escort kırklareli escort kırşehir escort kızıltepe escort kocaeli escort kocasinan escort konak escort konya escort konyaaltı escort körfez escort korkuteli escort köyceğiz escort kozan escort kumluca escort kumru escort kuşadası escort kütahya escort lara escort lüleburgaz escort malatya escort malazgirt escort malkara escort maltepe escort mamak escort manavgat escort manisa escort maraş escort mardin escort marmaris escort melikgazi escort menemen escort menteşe escort meram escort mersin escort merzifon escort mezitli escort milas escort mucur escort mudanya escort mudurnu escort muğla escort muratpaşa escort muş escort mut escort nazilli escort nevşehir escort niğde escort niksar escort nilüfer escort nizip escort nurdağı escort ödemiş escort of escort oltu escort onikişubat escort ordu escort orhangazi escort ortahisar escort ortaköy escort osmancık escort osmangazi escort osmaniye escort palandöken escort pamukkale escort pamukova escort patnos escort payas escort pazar escort pazarcık escort pendik escort polatlı escort rize escort safranbolu escort şahinbey escort sakarya escort salihli escort samandağ escort samsun escort sandıklı escort şanlıurfa escort sapanca escort sarıçam escort sarıkamış escort sarıyer escort şarkışla escort şehitkamil escort selçuklu escort selim escort serdivan escort serik escort seyhan escort siirt escort silifke escort simav escort sincan escort sinop escort şişli escort sivas escort siverek escort şırnak escort söğüt escort söke escort soma escort sultangazi escort suluova escort sungurlu escort sur escort suruç escort suşehri escort susurluk escort talas escort tarsus escort taşova escort tavşanlı escort tekirdağ escort terme escort tire escort tirebolu escort tokat escort torbalı escort toroslar escort trabzon escort turgutlu escort turhal escort türkoğlu escort tuzla escort ulus escort ümraniye escort ünye escort ürgüp escort urla escort uşak escort üsküdar escort üzümlü escort van escort varto escort viranşehir escort yahşihan escort yahyalı escort yakutiye escort yalova escort yatağan escort yenişehir escort yeşilyurt escort yıldırım escort yıldızeli escort yomra escort yozgat escort yunusemre escort yüreğir escort zara escort zeytinburnu escort zile escort zonguldak escort Aydın escort muğla escort tekirdağ escort manisa escort balıkesir escort manavgat escort alanya escort fethiye escort didim escort trabzon escort elazığ escort ordu escort kütahya escort ısparta escort rize escort maraş escort yalova escort giresun escort yozgat escort tokat escort şanlıurfa escort sivas escort batman escort erzurum escort sinop escort kırşehir escort karaman escort kırıkkale escort bolu escort amasya escort niğde escort uşak escort edirne escort çorum escort osmaniye escort zonguldak escort van escort erzincan escort söke escort nazilli escort kuşadası escort efeler escort didim escort çine escort bodrum escort fethiye escort marmaris escort dalaman escort menteşe escort milas escort ortaca escort seydikemer escort çerkezköy escort çorlu escort ergene escort kapaklı escort malkara escort süleymanpaşa escort akhisar escort alaşehir escort salihli escort şehzadeler escort soma escort turgutlu escort yunusemre escort bandırma escort altıeylül escort ayvalık escort bigadiç escort burhaniye escort gönen escort karesi escort susurluk escort ayvacık escort biga escort çan escort gelibolu escort yenice escort akçaabat escort araklı escort of escort ortahisar escort yomra escort karakoçan escort kovancılar escort altınordu escort fatsa escort perşembe escort ünye escort tavşanlı escort simav escort domaniç escort eğirdir escort yalvaç escort ardeşen escort cayeli escort fındıklı escort pazar escort afşin escort dulkadiroğlu escort Elbistan escort onikişubat escort pazarcık escort türkoğlu escort altınova escort çiftlikköy escort çınarcık escort bulancak escort espiye escort eynesil escort görele escort piraziz escort tirebolu escort yağlıdere escort sorgun escort sarıkaya escort çayıralan escort boğazlıyan escort akdağmadeni escort erbaa escort niksar escort turhal escort zile escort viranşehir escort suruç escort siverek escort karaköprü escort haliliye escort eyyübiye escort akçakale escort zara escort Yıldızeli escort suşehri escort şarkışla escort gemerek escort kozluk escort sason escort aziziye escort horasan escort oltu escort palandöken escort yakutiye escort ayancık escort boyabat escort gerze escort kaman escort mucur escort ermenek escort sarıveliler escort keskin escort yahşihan escort gerede escort göynük escort mengen escort mudurnu escort göynücek escort gümüşhacıköy escort merzifon escort suluova escort taşova escort bor escort çamardı escort ulukışla escort banaz escort eşme escort sivaslı escort havsa escort ipsala escort keşan escort osmancık escort sungurlu escort bahçe escort hasanbeyli escort kadirli escort toprakkale escort alaplı escort çaycuma escort ereğli escort kilimli escort başkale escort ipekyolu escort özalp escort tuşba escort kemah escort refahiye escort tercan escort üzümlü escort http://www.ddtshanghaiescort.com Antalya escort Bursa escort Mersin escort Aydın escort Balıkesir escort Çanakkale escort Kıbrıs escort Kütahya escort Manisa escort Muğla escort Tekirdağ escort Trabzon escort Yalova escort Isparta escort Maraş escort Ordu escort Rize escort Sivas escort Afyon escort Aksaray escort Giresun escort Şanlıurfa escort Yozgat escort Erzurum escort Amasya escort Çorum escort Tokat escort Uşak escort Van escort Bolu escort Burdur escort Kırşehir escort Niğde escort Osmaniye escort Zonguldak escort Düzce escort Edirne escort Erzincan escort Karabük escort Karaman escort Kastamonu escort Kırıkkale escort Kırklareli escort manavgat escort alanya escort belek escort aksu escort finike escort gazipaşa escort güllük escort kaş escort kemer escort kepez escort konyaaltı escort korkuteli escort kumluca escort lara escort muratpaşa escort serik escort gemlik escort gürsu escort inegöl escort iznik escort mudanya escort nilüfer escort orhangazi escort osmangazi escort yıldırım escort kuşadası escort didim escort nazilli escort söke escort efeler escort bandırma escort altıeylül escort edremit escort karesi escort susurluk escort bodrum escort gümbet escort turgutreis escort dalaman escort fethiye escort köyceğiz escort marmaris escort çerkezköy escort çorlu escort kapaklı escort süleymanpaşa escort meram escort anamur escort erdemli escort mezitli escort silifke escort tarsus escort akhisar escort salihli escort soma escort turgutlu escort girne escort lefkoşa escort biga escort çan escort gelibolu escort dinar escort emirdağ escort sandıklı escort merzifon escort suluova escort taşova escort yeşilyurt escort gerede escort mengen escort bucak escort kadirli escort osmancık escort sungurlu escort akçakoca escort ipsala escort keşan escort kilimli escort üzümlü escort aziziye escort palandöken escort yakutiye escort bulancak escort espiye escort tirebolu escort safranbolu escort lüleburgaz escort gediz escort simav escort tavşanlı escort elbistan escort fatsa escort ünye escort ardeşen escort çayeli escort birecik escort eyyübiye escort haliliye escort siverek escort suruç escort viranşehir escort kangal escort şarkışla escort suşehri escort yıldızeli escort erbaa escort niksar escort turhal escort akçaabat escort araklı escort of escort ortahisar escort sorgun escort www.elmasajeinfantil.com istanbul masaj salonu ankara masaj salonu izmir masaj salonu bursa masaj salonu antalya masaj salonu adana masaj salonu konya masaj salonu şanlıurfa masaj salonu gaziantep masaj salonu kocaeli masaj salonu mersin masaj salonu diyarbakır masaj salonu hatay masaj salonu manisa masaj salonu kayseri masaj salonu samsun masaj salonu balıkesir masaj salonu maraş masaj salonu van masaj salonu aydın masaj salonu tekirdağ masaj salonu sakarya masaj salonu denizli masaj salonu muğla masaj salonu bağcılar masaj salonu bahçelievler masaj salonu esenler masaj salonu esenyurt masaj salonu kadıköy masaj salonu kağıthane masaj salonu kartal masaj salonu küçükçekmece masaj salonu maltepe masaj salonu pendik masaj salonu sultangazi masaj salonu ümraniye masaj salonu üsküdar masaj salonu aliağa masaj salonu alsancak masaj salonu bayraklı masaj salonu bornova masaj salonu buca masaj salonu çeşme masaj salonu çiğli masaj salonu gaziemir masaj salonu karşıyaka masaj salonu konak masaj salonu menemen masaj salonu ödemiş masaj salonu torbalı masaj salonu çankaya masaj salonu keçiören masaj salonu mamak masaj salonu polatlı masaj salonu sincan masaj salonu alanya masaj salonu belek masaj salonu kaş masaj salonu kemer masaj salonu korkuteli masaj salonu lara masaj salonu manavgat masaj salonu serik masaj salonu side masaj salonu didim masaj salonu efeler masaj salonu kuşadası masaj salonu nazilli masaj salonu altıeylül masaj salonu bandırma masaj salonu edremit masaj salonu karesi masaj salonu susurluk masaj salonu gemlik masaj salonu gürsu masaj salonu inegöl masaj salonu mudanya masaj salonu nilüfer masaj salonu osmangazi masaj salonu yıldırım masaj salonu biga masaj salonu çan masaj salonu gelibolu masaj salonu adıyaman masaj salonu afyon masaj salonu ağrı masaj salonu aksaray masaj salonu amasya masaj salonu ardahan masaj salonu artvin masaj salonu bartın masaj salonu batman masaj salonu bayburt masaj salonu bilecik masaj salonu bingöl masaj salonu bitlis masaj salonu bolu masaj salonu burdur masaj salonu çanakkale masaj salonu çankırı masaj salonu çorum masaj salonu düzce masaj salonu edirne masaj salonu elazığ masaj salonu erzincan masaj salonu erzurum masaj salonu eskişehir masaj salonu giresun masaj salonu gümüşhane masaj salonu ığdır masaj salonu ısparta masaj salonu karabük masaj salonu karaman masaj salonu kastamonu masaj salonu kilis masaj salonu kırıkkale masaj salonu kırklareli masaj salonu kırşehir masaj salonu uşak masaj salonu kütahya masaj salonu malatya masaj salonu mardin masaj salonu nevşehir masaj salonu niğde masaj salonu ordu masaj salonu trabzon masaj salonu osmaniye masaj salonu rize masaj salonu siirt masaj salonu sinop masaj salonu sivas masaj salonu tokat masaj salonu karahayıt masaj salonu pamukkale masaj salonu nizip masaj salonu şahinbey masaj salonu şehitkamil masaj salonu antakya masaj salonu defne masaj salonu iskenderun masaj salonu darıca masaj salonu gebze masaj salonu gölcük masaj salonu izmit masaj salonu körfez masaj salonu akşehir masaj salonu beyşehir masaj salonu ereğli masaj salonu karatay masaj salonu meram masaj salonu selçuklu masaj salonu akhisar masaj salonu alaşehir masaj salonu soma masaj salonu turgutlu masaj salonu akdeniz masaj salonu anamur masaj salonu erdemli masaj salonu mezitli masaj salonu silifke masaj salonu tarsus masaj salonu toroslar masaj salonu yenişehir masaj salonu bodrum masaj salonu dalaman masaj salonu fethiye masaj salonu köyceğiz masaj salonu marmaris masaj salonu menteşe masaj salonu milas masaj salonu adapazarı masaj salonu serdivan masaj salonu atakum masaj salonu çarşamba masaj salonu ilkadım masaj salonu eyyübiye masaj salonu siverek masaj salonu viranşehir masaj salonu çerkezköy masaj salonu çorlu masaj salonu erbaa masaj salonu