İngiltere ve AB arasında yeni tartışma! Orası sömürge değil

İngiltere Başbakanlığından yapılan açıklamada, bugün üzerinde anlaşılan bir AB belgesinde Cebelitarık için “sömürge” ibaresinin kullanılmasına tepki gösterilerek, “Cebelitarık bir sömürge değildir ve ondan böyle söz edilmesi bütünüyle uygunsuzdur.” ifadesi kullanıldı.

Cebelitarık’ın İngiltere’nin merkezinde yer aldığı “Birleşik Krallık ailesinin tam üyesi” olduğu belirtilen açıklamada, Cebelitarık’ın İngiltere ile “olgun ve modern bir anayasal bağı” olduğu kaydedildi.

“Bu durum AB’den ayrılmamızla da değişmeyecek.” ifadesine yer verilen açıklamada, “Bütün taraflar Cebelitarık halkının Britanyalı olma dileğine saygı duymalı.” değerlendirmesinde bulunuldu.

AB üyesi ülkelerin büyükelçileri bugün Brexit sonrasında İngiliz vatandaşlarına vize muafiyeti uygulanmasında anlaşmıştı. Üzerinde anlaşılan metnin dipnotunda “Cebelitarık Britanya tahtının bir sömürgesidir.” ifadesi yer almıştı.

CEBELİTARIK SORUNU

İngiltere, 1973’te şimdiki adı AB olan Avrupa Ekonomik Topluluğuna girdiğinde Cebelitarık da dış ilişkileri İngiltere’ye bağlı Avrupa toprağı olarak dahil olmuştu. Cebelitarık, AB’nin Gümrük Birliğinin, vergi anlaşmalarının ve Ortak Tarım Politikasının dışında tutuluyor.

BM’nin “özerk olmayan ülke” listesinde yer alan, İspanya’nın güneyindeki Cebelitarık özerk bölgesinin egemenliği 1713’te imzalanan Utrecht Antlaşması ile İspanya tarafından İngiltere’ye devredilmişti.

İspanya, bu anlaşmada boğaz ve kara suları ile ilgili bir hüküm olmadığını savunurken, İngiltere ise Cebelitarık’ın bütün olarak kendisine bırakıldığını belirtiyor. Aynı şekilde İspanya, Cebelitarık sorununa karşı BM’nin toprak bütünlüğü ve dekolonizasyon ile ilgili kararlarını gerekçe gösterirken, İngiltere yarımadanın kendi siyasi statüsünü belirleme hakkına sahip olduğunu savunuyor.

Yaklaşık 34 bin kişinin yaşadığı Cebelitarık’ın ekonomisi, “off-shore” bankacılığı, internet üzerinden bahis ve turizme dayanıyor. İspanya’nın güneyindeki 6,7 kilometrekarelik kara parçası, askeri ve diplomatik gerekçelerle zaman zaman İspanya ile İngiltere arasında gerginliğe yol açıyor.