DOLAR
8,6677
EURO
10,3290
ALTIN
495,26
BIST
1.410
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Mevzi Sağanak
26°C
İstanbul
26°C
Mevzi Sağanak
Çarşamba Gök Gürültülü
27°C
Perşembe Mevzi Sağanak
27°C
Cuma Parçalı Bulutlu
28°C
Cumartesi Parçalı Bulutlu
29°C
TARİH TEKKERÜR EDER Mİ? Fuat YILMAZER Tarih tekerrürden ibarettir sözünün doğru olduğuna inanmıyorum. Tarih tekerrür etmez ama aynı veya benzer hataları tekrarlarsan aynı veya benzer olaylarla karşılaşmak tabidir. Bu tarihin tekerrürü değil, hataların tekrarı ile aynı veya benzer sonuca varmanın karşılığıdır. Hataların tekrarlanmaması için bilinçlenmek, bilinçli olarak hafızayı taze tutmak...
ZİYA GÖKALP MÜZESİ Kenan EROĞLU Ünlü düşünürümüz Ziya Gökalp konusuna devam ediyorum.  Bu gün Ziya Gökalp’in büyük damadı  Ali Nüzhet Göksel’in  “ZİYAGÖKALP MÜZESİ” açılışı nedeniyle 1956 tarihinde  ulusal ölçekte yayın yapan  “VATAN” gazetesine yayınlanan açıklamasını yorumsuz olarak aktarmak istiyorum.          “ Dün (23 Mart 1956) Ziya Gökalp’ın doğumunun 80. yıldönümü idi. Bu vesile ile Diyarbakır’daki evi...
SECCEDEN SEHPAYA ELMA VE BIÇAK Asena Kınacı MORAL Ş. Adnan Şenel tarafından yazılan “Secdeden Sehpaya Elma ve Bıçak”*, “ismiyle müsemma” diyebileceğimiz bir roman: Yüreği imanlı alnı secdede bir gençliğin sehpalarda, işkencelerde, falakalarda, Filistin askılarında umutlarının ellerinden alınışını anlatmış ve adına da yakışmış. Ak alınlarıyla secdeden sehpaya gidenleri en güzel anlatan...
YUNUS EMRE’YLE HASBİHAL – 13 Ahmet URFALI      Yunus, şairden çok bir filozof ve ahlâkçı idi. Düşüncelerini tasavvufa dayanarak savunmaktadır. Onda tasavvuf kaos içindeki bir toplumda kozmoza varan bir yoldur.                                                   İ.Hakkı Baltacıoğlu 37. Aşk uluları söyledi aşktan kuruldu bu yurt Gönül kardeşliğinin ışığı alınlarda şavklandı Yıldızlardan sağılan sevgiyi çoğaltıp bengisuyla Kırbalar...

Lİ SHENG’İN UYGUR TARİHİ

Lİ SHENG’İN UYGUR TARİHİ
04.11.2018
0
A+
A-

Ali BADEMCİ

           alibademci@gmail.com

 

 

Li Sheng’in “Uygur Tarihi” okunmaz mı, elbette okunur; çevirinin  zararı mı var mutlaka hayır! Fakat  “mal görüp de mağribiye dönmenin” anlamı yoktur! Yazdıklarında  hiç mi doğru yok, elbette var; ülke ellerinde  olduğu için coğrafya bilgileri harikulede! “Sinkiang” dediği ülkenin  5 Özerk Bölgesi’nin de  Uygur olduğunu, Türkçe konuştuklarını, Müslüman olduklarını  bizzat Sheng  söylüyor! “Hocalar Devri” ile ilgili tesbitler elbette doğrudur, hatta ömrü üç ay olan “Doğu Türkistan İslâm Cumhuriyeti” bugünkü siyasi islâm  hevesleridir! Lâkin  18 ay devam eden Doğu Türkistan Cumhuriyeti öyle mi?

 

 

Lİ SHENG’İN UYGUR TARİHİ

 

Maşaallah Türkiye’de Türk tarihi ve Türkoloji çalışmaları tavana vurdu; Sovyetçiler ve Maocular’dan sonra  bizim İslâmcılar’ı da merak salmış, yazdıkça yazıyorlar! Bunlar tamamen işin siyasi ve ideolojik tarafı; doğrusu şudur ki gerek Çarlık gerekse Sovyetler devrinde  Rus ilim adamları çok iyi çalışmışlar! Elbette eski Türk tarihini izah ederken Çin kaynakları ilim âlemi için  önemini korumaktadır. Cumhuriyet devrinde  Türkolog Radloff, tarihçi Barthold’un çalışmalarından Türk bilim adamları yeteri kadar faydalanmıştır. Gumilev önemli bir “Hun” uzmanı; lâkin ürünleri  siyaset ve ideoloji kokuyor ki, siyaset bilimci Aleksandr  Dugin’de bu iş zirve yapmıştır.  Coğrafya ellerinde olduğu için  Ruslar’ın saha ve arkeolojik kazı çalışmaları da  gerçekten çok önemlidir. Çin ve Çinliler’in Türk tarihi yönünden  elbette   tam Asyalı olmak  ve tarih zaptedmek gibi  önemli bir tarafları var! Asya gerçekten kadim bir medeniyet merkezi ve çok büyüktür; bu yönü ile Avrupa ve Afrika’yı da etkilemiştir; lâkin Asya’nın Proto insanları ve kavimleri  netice olarak    bellidir;  Türkler-Tibetliler-Çinliler-Moğollar! Batının doğuya etkisi ve İran’ı köprü olarak kullanması çok çalışılmıştır; lâkin günümüzde elle tutulacak bir Avrupa  Asyacılığı  görülmemektedir; Asya yine Asya’dır; Doğu-Batı-Kuzey-Güney olarak birçok tabiat hadiselerine rağmen coğrafya  yerinde durmaktadır!

 

Li Sheng Çinli bir bilim adamı; yaşı yetmişe dayanmış! Şoven derecede bir Çin milliyetçisi ve Uygur tarihi uzmanı! Onu 2001’de “Xinjang Histores”adlı eseri ile tanıdık; biliyorsunuz  onlar Doğu Türkistan’a  sonradan kazanılmış toprak anlamında  “Sinkang” diyorlar! Bizim “Maocu Ulusalcılar” 2013’de  kitabı “Sinkiang Uygur Tarihi” adı ile Türkçe’ye çevirmişler! Çevirmenin  adı yok, anlaşılan İngilizce yerine  Uygur lehçesinden uyarlanmış! Kaynak Yayınları; Eski Genel Kurmay başkanlarımızdan  İlker Başbuğ’un da “Nasıl Bir Türkiye” adlı eseri 2015’de   yine bunlar tarafından neşredildi! Anlaşılan adamlar çalışıyor; her emekli olan  askeri bürokrat da soluğu  ortada alıyor! Neyse bizim konumuz Li Sheng ve tarihi!

 

Ulusalcılar o  kitapta neler görmüşlerse  birkaç gün önce  “Ulusal TV”de Bay  Perinçek ve bir akademisyenin katıldığı program bile  yaptılar! Öyle anlaşılıyor ki konu ile ilgili başka bir kaynak  tanımıyorlar; meselâ dünyada   Çin kaynaklarının bir numaralı uzmanı Otto Franke ve bunun öğrencisi  Cumhuriyet devrinde Atatürk’ün daveti ile getirilen   Eberhard ve onun öğrencisi Türk bilim adamı  Bahaeddin Ögel’den haberleri yok! Bunların ötesinde  batılı ve Japon  bilim adamlarının  çalışmalarını da görmemişler! Halbuki elimizin altındadır! Bu konuda Rus bilim adamlarının çalışmalarını da  görmemezlikten gelemeyiz; kaldı ki günümüz bilim adamlarımızdan Ahmet Taşağıl’ı  atlayamazsınız! Şahsen ciddi bir kanalda bu konu ile ilgili olarak   Taşağıl’ı dinlemek ve bilgilenmek isteriz; biraz ağır konuşuyor ama  tam anlamı ile  Çin meskukatına hakimdir! Şimdi bu işler    Perinçek ve  yanındaki hokkabaza mı kalmış?

 

Li Sheng’e göre “Doğu Türkistan” adlandırılması siyasidir ve buranının adı  “Sinkang”dır; ki tarih boyunca Çin toprağıdır! MS.VI. yüzyıla kadar   Çin’de Türk’ten bahsetmek mümkün değildir(s.68); İslâm yayılması ile Orta Asya Arap’laşmıştır(s.79); Türk adı bir kabile adıdır, etnitizm ifâde etmez(s.84); Türkler İslâm fethinden sonra Araplar’la Çinliler arasına girdi(s.82); onlar Moğollar’la karışmıştır(s.91) vs. Daha sayalım mı? Bildiğiniz  batı teraneleri, “Barbar, medeniyetten uzak, zalim, göçebe!” Medeniyeti Çinliler getirmiş! Bu adam  Uygurlar’a Uygur tarihi okutuyor; aslında çarpıtmanın  dikâlâsını yapıyor! Hadi adamın bu iş görevi de   ya bizim “Atatürkçü-Ulusalcılar”a ne dersiniz; buraya öbek öbek koşan o paşa  hazretleri! Çok yazık çok!

 

Artık yeni bir dünyada  yaşıyoruz; elbette  eski Türk tarihinin yegane kaynakları  Çin meskukatıdır; fakat  materyalleri kendinize göre  yorumlayamazsınız! İlim ve ilim adamı diye  bir şey vardır! O.Franke “Geschichte III”de  Çinliler’in milliyetlerini   Hunlar’ı hesaba katmadan izah edemezsiniz diyor! Bunun gibi  Ruş tarihçisi L.N.Gumulilev ilk Rus Devleti’ni Türkler kurdu, Çar adı bile Türkçe’dir; ilk Çar Boris Gudunov  bir Kıpçak Türkü’dir, güçlü Rus Devleti’nin  de adı Cengiz Han Çarlığı’dır, tesbitlerini yapmıştır!  Dolayısiyle  Türk adı geçmeyen bir Rus milliyeti ve tarihi de olmaz! Araplar’a gelince  Karluklar olmasaydı Çinliler’e karşı Talas Savaşı’nı nasıl kazanacaklardı! Görülüyor ki sadece Asya’nın değil dünyanın direği Türkler’dir! Abbasiler devrinde  Selçuklular gelmeseydi İslâm’ın hâli nice olurdu; Hazarlar Arap ordularına geçit verseydi hangi Avrupa’da Hristiyanlık vücut bulacaktı! Ve Avrupa’yı dirilten Haçlı Savaşları! Muhatap sadece Türkler değil mi?

 

Li Sheng’in “Uygur Tarihi” okunmaz mı, elbette okunur; çevirinin  zararı mı var mutlaka hayır! Fakat  “mal görüp de mağribiye dönmenin” anlamı yoktur! Yazdıklarında  hiç mi doğru yok, elbette var; ülke ellerinde  olduğu için coğrafya bilgileri harikulede! “Sinkiang” dediği ülkenin  5 Özerk Bölgesi’nin de  Uygur olduğunu, Türkçe konuştuklarını, Müslüman olduklarını  bizzat Sheng  söylüyor! “Hocalar Devri” ile ilgili tesbitler elbette doğrudur, hatta ömrü üç ay olan “Doğu Türkistan İslâm Cumhuriyeti” bugünkü siyasi islâm  hevesleridir! Lâkin  18 ay devam eden Doğu Türkistan Cumhuriyeti öyle mi?

 

İyi pazarlar efendim.

 

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.